Wat je moet weten over teken

teek

Het begint steeds lekkerder weer te worden, temperatuur gaat omhoog, we gaan meer met de hond het bos in en de kat gaat meer naar buiten. Maar dat betekent ook dat het tekenseizoen is begonnen en de kans dat je huisdier teken oploopt wordt in Nederland steeds groter. Maar wat zijn teken precies, wat doen ze, waarom moet je er goed opletten en hoe verwijder je ze?

Wat is een teek?

Teken zijn spinachtige diertjes (achtpotige parasiet) die zich voeden met het bloed van zoogdieren, vogels en reptielen. De meeste mensen kennen ze wel en je kunt ze vaak herkennen aan hun kleine pootje met een zwart/bruin lichaam. Meestal kom je ze tegen als je door de vacht van je hond/kat gaat en opeens een bultje lijkt te voelen, bij inspectie kom je erachter dat het een teek is. Teken kunnen verschillende grootten hebben: ze kunnen heel klein zijn waardoor je ze nauwelijks kunt zien of heel groot opzwellen als ze bijv. net hebben gegeten of liever gezegd, gedronken. Er zijn verschillende soorten teken, maar in Nederland komt voornamelijk de Ixodes Ricinus voor.

Waar komen teken in Nederland voor?

De meeste mensen denken dat teken alleen voorkomen in bosrijke gebieden of alleen in het zuiden van Nederland. Maar tegenwoordig komen ze in heel Nederland voor en kan je hond of kat overal door een teek worden gebeten. Teken vallen niet uit uit bomen en ze springen niet als vlooien op je huisdier, maar ze zitten graag op lage vegetatie zoals bosjes, struiken, grassen, mossen etc. Als je hond of kat daar tussendoor loopt zal de teek overstappen en in de vacht kruipen op zoek naar een goed plekje om zich te voeden.

Teken komen tegenwoordig overal voor:

  • Parken
  • In de stad
  • Tuinen
  • Duinen
  • Bossen
  • Weilanden

Wanneer zijn teken actief?

Met de zachte winters tegenwoordig kunnen teken het gehele jaar actief zijn, maar het seizoen waar de meeste beten worden geregistreerd loopt ongeveer van maart tot en met oktober. Als de temperatuur boven de 8-10 graden beginnen ze namelijk echt actief te worden.

Moet ik bang zijn voor teken?

De beet van een teek is op zich pijnloos en vrij ongevaarlijk, maar teken kunnen ziektes bij zich dragen en dat maakt teken gevaarlijk. Als een teek zich heeft laten meenemen in de vacht van je hond of kat, duurt het ongeveer 24 uur voordat ze bijten en beginnen met bloedzuigen. Voordat ze beginnen met bloedzuigen, spuiten ze eerst wat speeksel in hun slachtoffer en via dat speeksel verspreiden ze eventuele ziektekiemen die ze met zich meedragen. Interessant om te weten, is dat dit speciale speeksel voorkomt dat hun snuit waarmee ze het bloed opzuigen verstopt raakt.

Eén op de vijf teken in Nederland is besmet met de Borrelia-bacterie en deze veroorzaakt de Ziekte van Lyme. Deze ziekte is de bekendste tekenziekte, maar ze kunnen ook andere ziektes met zich meedragen, zoals:

  • Babesiose
  • Ehrlichiose

Deze ziektes worden door een ander soort teken overgebracht dan de soort teken die de Ziekte van Lyme verspreiden. Deze teken kwamen vroeger niet in Nederland voor maar door het mildere klimaat worden deze nu wel gesignaleerd. Alle ziektes die teken kunnen overdragen zijn gevaarlijk. Controleer je huisdier dagelijks op teken en verwijder deze zo snel mogelijk (binnen 24 uur), om de kans op infectie zo klein mogelijk te houden.

Hoe controleer ik mijn huisdier op teken?

Controleer je hond na elke wandeling en controleer je buitenkat elke avond als ze even rustig bij je op schoot gaan liggen. Je kunt met je hand rustig door de vacht heen gaan; meestal voel je een soort puistje/bobbeltje en heeft de teek zich al vastgebeten. Het duurt 24 uur voordat een teek zich vastbijt, maar ook al zie je de teek nog rondlopen, verwijder deze zo snel mogelijk om de kans op infectie te verkleinen. Teken hebben vooral de neiging om rond de kop, oren, nek, onder de staart, poten en tussen de tenen te gaan zitten.

Waar kan ik opletten?

Bij de mens wordt altijd het advies gegeven om na een tekenbeet de plek te onthouden (en op te schrijven) en deze in de gaten te houden. Als er een rode kring op die plek verschijnt is het belangrijk om naar de huisarts te stappen. Bij dieren is dat helaas niet zo duidelijk te zien. Mocht je huisdier besmet zijn met de ziekte van Lyme, dan zul je binnen enkele dagen een reactie opmerken.

Symptomen Ziekte van Lyme:

  • Gewrichtsontstekingen
  • Plotselinge kreupelheid
  • Pijn aan gewrichten
  • Koorts
  • Vermindering/verlies van eetlust
  • Opgezette lymfeklieren
  • Sloomheid

Het is belangrijk (ook bij twijfel) om met deze klachten naar de dierenarts te gaan. Er zal een uitvoerig onderzoek volgen met o.a. een bloedtest. De Ziekte van Lyme is zeker te genezen, mits de behandeling snel wordt gestart. Als de ziekte niet snel genoeg wordt behandeld, kan deze chronisch worden. Symtomen van de andere tekenziekte Babesiose en Ehrlichiose, laten zich pas later zien en zijn ook anders en ernstiger van aard dan Lyme. De kans op overlijden door deze ziektes is groter en na de behandeling zullen veel dieren blijvend chronische klachten houden. Hoe eerder gestart kan worden met een behandeling, des te groter kans op goed herstel.

Kan ik een tekenbeet voorkomen?

Absoluut, de beste manier is om elke dag je hond of kat na te lopen en zo snel mogelijk de teek te verwijderen. Ze gaan graag zitten op en rond de kop/bek, in de nek, oren, tussen en onder de poten. Maar er zijn ook allerlei middelen in de handel te koop waarbij je kunt kiezen of ze tegenwerkend en/of tekendodend werken. Er zijn zelfs combinatiemiddelen te verkrijgen die ook tegen vlooien, vliegen en teken werken. Dan hoef je niet meerdere producten tegelijk te gebruiken. Vaak kun je kiezen tussen een halsband, spray of pipetjes van allerlei verschillende merken. Het is in ieder geval raadzaam om te controleren of je huisdier hier al dan niet gevoelig/allergisch voor is.

Help, hoe verwijder ik een teek?

Heb je een teek gevonden die zich heeft vastgebeten? Het is het belangrijk om deze zo snel mogelijk te verwijderen op een juiste manier, en dat is helemaal niet zo moeilijk.

  • Gebruik voor het verwijderen van de teek een speciaal tangetje, daar heb je allerlei soorten van
  • Schuif het tangetje zo dicht mogelijk tegen de huid aan met het lichaam van de teek ertussen
  • Draai of schuif de teek eruit, als je dit voorzichtig doet komt de snuit/mond ook mee
  • Het kan zijn dat je de snuit/mond van de teek niet meekrijgt, wat vaak gebeurd als je dit te snel doet. Dat is niet erg, deze valt er meestal vanzelf uit. Hou wel het plekje in de gaten, in sommige gevallen kan het gaan ontsteken

Wat moet je niet doen:

  • De teek bedwelmen met alcohol
  • Het lijf ronddraaien totdat die loslaat
  • Wegbranden

Deze manieren zorgen er juist voor dat de teek meer speeksel gaat loslaten en dus de kans op ziektes vergroot.